Jak faktycznie wygląda luka płacowa w Polsce? Wyniki Ogólnopolskiego Badania Wynagrodzeń 2024

Przeczytaj także: Przejrzystość wynagrodzeń w Polsce: Co trzecia firma przyznaje się do nierówności płacowej

Luka płacowa nadal pozostaje jednym z ważniejszych tematów w obszarze wynagrodzeń. Pomimo rosnącej świadomości problemu i podejmowaniu wielu działań na rzecz równości, dysproporcje między wynagrodzeniami kobiet i mężczyzn nadal istnieją. Zobaczmy, jak przestawiają się różnice w zarobkach między płciami wśród uczestników Ogólnopolskiego Badania Wynagrodzeń z 2024 roku.

Nieskorygowana luka płacowa wśród uczestników OBW

W 2024 roku w OBW wzięło udział 38.357 kobiet oraz 42.931 mężczyzn. Mediana wynagrodzeń całkowitych kobiet wyniosła 7.343 PLN, a mężczyzn 8.405 PLN.

Na podstawie tych danych możemy obliczyć wskaźnik gender pay gap, który jest różnicą pomiędzy stawką wynagrodzeń mężczyzn i kobiet wyrażoną poprzez procent wynagrodzenia mężczyzn. Po podstawieniu odpowiednich wartości do wzoru okazuje się, że nieskorygowana luka płacowa dla całej badanej próby w 2024 roku wyniosła 13%. Oznacza to, że w 2024 kobiety zarabiały o 13% mniej niż mężczyźni.

Wartość ta jednak niewiele nam mówi, bo prezentuje dysproporcje płacowe na bardzo ogólnym poziomie, nie uwzględniając żadnych dodatkowych charakterystyk pracowników poza płcią. Zobaczmy zatem, jak przedstawiają się różnice w wynagrodzeniach między kobietami i mężczyznami po uwzględnieniu różnych kryteriów.

Luka płacowa w poszczególnych grupach wiekowych

Wyniki Ogólnopolskiego Badania Wynagrodzeń przeprowadzonego w 2024 roku pokazały, że luka płacowa rośnie w miarę przechodzenia do starszych grup wiekowych, osiągając najwyższe wartości w grupie wiekowej 41-50 lat (18,4%). Dysproporcje pomiędzy wynagrodzeniami są najmniej widoczne na początkowych etapach kariery.

Poniższa tabela pokazuje, że kobiety w wieku 18-25 lat zarabiały o 8,1% mniej niż ich koledzy. Wyraźny skok wartości luki płacowej następuje w grupach wiekowych 26-30 lat (12,4%) oraz 31-35 lat (15,7%). Może to wynikać z tego, że w tym wieku podejmuje się kluczowe decyzje zawodowe i rodzinne, co może wpływać na możliwości rozwoju zawodowego, szczególnie w przypadku kobiet.

Luka płacowa wśród osób z różnym wykształceniem

Dane zebrane w ramach Ogólnopolskiego Badania Wynagrodzeń 2024 pokazują, że największe dysproporcje płacowe występują wśród pracowników z wyższym wykształceniem magisterskim. W pozostałych grupach luka płacowa jest nieco mniejsza i waha się od 14,7% w przypadku wykształcenia średniego/policealnego do 18,8% w przypadku wykształcenia wyższego zawodowego.

Luka płacowa na różnych szczeblach organizacji

W mediach bardzo często można spotkać się ze stwierdzeniem, że największe dysproporcje między wynagrodzeniami kobiet i mężczyzn występuję na najwyższych szczeblach organizacji. Zebrane dane potwierdzają tę tezę. W przypadku osób zatrudnionych na stanowiskach dyrektorskich kobiety zarabiają o prawie 29% mniej niż mężczyźni. Dla porównania w grupie pracowników szeregowych luka płacowa wynosi niecałe 9%.

Luka płacowa na stanowiskach

Zgodnie z Dyrektywą unijną dotyczącą transparentności, firmy powinny dążyć do niwelowania różnic w wynagrodzeniach między pracownikami wykonującymi tę samą pracę lub pracę o tej samej wartości. Dlatego warto obliczyć lukę płacową na poszczególnych stanowiskach, gdzie zakres obowiązków i wymagane umiejętności powinny być podobne.

W poniższej tabeli skupiamy się na wybranych stanowiskach kierowniczych. Okazuje się, że spośród przedstawianych stanowisk największa luka płacowa wystąpiła w przypadku Kierownika ds. sprzedaży. Na tym stanowisku kobiety zarabiały o 25% mniej niż mężczyźni. Znacznie mniejsze różnice wystąpiły w przypadku kierownika ds. marketingu, gdzie luka płacowa wyniosła 6,2%

W artykule przedstawiono dane dotyczące luki płacowej wśród uczestników Ogólnopolskiego Badania Wynagrodzeń 2024, które pozwalają zarysować skalę nierówności wynagrodzeń. Jednak, aby wyniki były bardziej precyzyjne i w pełni oddawały rzeczywistość, konieczne jest porównywanie porównywalnego, czyli zestawić ze sobą zbliżone stanowiska pracy oraz wziąć pod uwagę podobne cechy pracowników. Dopiero wtedy będziemy w stanie zidentyfikować rzeczywiste źródła problemu i podjąć konkretne kroki w kierunku ich eliminacji.

*Wszystkie prezentowane w artykule dane płacowe dotyczą wynagrodzenia całkowitego brutto.